بازار؛ گروه آب و انرژی: قطعی گاز پتروشیمی ها ادامه دارد و مصرف گاز در کشور همچنان صعودی است. طبق آخرین آمار اعلامی از سوی شرکت گاز در حال حاضر روزانه حدود ۸۵۰ تا ۸۶۰ میلیون مترمکعب گاز در روزبه شبکه سراسری کشور تزریق میشود که حدود ۶۷۰ میلیون مترمکعب آب در ۳ بخش خانگی، تجاری و صنایع مصرف می شود.
مسولین شرکت گاز، گازرسانی به صنایع بزرگ و واحدهای پتروشیمی را منوط به افزایش دما و کاهش مصرف گاز از سوی مشترکین خانگی می دانند غافل از اینکه اجرای طرح هایی همچون بهینه سازی مصرف و تعویض بخاری های فرسوده می توانست به تامین گاز پتروشیمی ها کمک کند.
طبق گفته های نجفی رئیس انجمن بهینه سازی مصرف انرژی، اجرای این طرح می توانست روزانه بیش از ۱۵ میلیون مترمکعب از گاز مورد نیاز واحدهای پتروشیمی را تامین کند.
پتروشیمی ها روزانه حدود ۹۰ میلیون مترمکعب گاز مصرف می کنند. به عبارت دیگر اجرای این طرح می توانست بیش از ۲۰ درصد از نیاز گازی ارز سازترین صنعت کشور را تامین کند
برای درک بهتر نسبت به بزرگی این عدد باید بدانید که پتروشیمی ها روزانه حدود ۹۰ میلیون مترمکعب گاز مصرف می کنند. به عبارت دیگر اجرای این طرح می توانست بیش از ۲۰ درصد از نیاز گازی ارز سازترین صنعت کشور را تامین کند.
تعلل ۱۵ ساله در اجرای یک طرح ضروری
برای نخستینبار در ۲۴ آذر ماه سال۱۳۸۸ گزارش هدر رفت انرژی از سوی شرکت بهینهسازی مصرف سوخت و مجموعههای تحقیقاتی وابسته به این شرکت تهیه و به معاونت اول وقت رئیسجمهور در دولت دهم ارائه شد. در این گزارش عنوانشده بود؛ بخاریهای گازی هدر رفت جدی انرژی گاز دارند و باید طرحهای موثری برای ارتقای راندمان، کاهش مصرف و تغییر این بخاریها تعریف شود.
حالا حدود ۱۵ سال از تصویب این طرح می گذرد و تنها گزارش های محدودی از اجرای این طرح در برخی از استان های کشور شنیده می شود.
نجفی می گوید: این بیانگر کمکاری و ضعف عملکرد دولتهاست. در آبان ماه ۱۴۰۰ دفتر معاون اول رئیسجمهور با تعویض پنجمیلیون بخاری موافقت کرد، با اینوجود ابزارهایی که در این زمینه موردنیاز است کارآمد نبود.
محاسبات نشان میدهد؛ با تعویض ۲۰ تا ۲۵میلیون بخاری کمبازده در کشور حدود ۱۵۰ تا ۲۰۰میلیون مترمکعب گاز صرفهجوییشده بهدست میآید.
رکورد شکنی های مصرف گاز در ۱۴۰۴
رکوردهای مصرف گاز امسال چندین بار جابه جا شده است. آنطور که گزارش شده مصرف گاز در بخشهای خانگی، تجاری و صنایع جزء شنبه (چهارم بهمن) به ۷۰۲میلیون مترمکعب رسید که این مقدار مصرف ۸۱درصد از کل گاز تحویلی به شبکه کشور را به خود اختصاص دادهاست.
در این میان گفته می شود که حدود ۷۰ درصد گازی که به ساختمانها تحویل داده میشود صرف گرمایش فضا میشود؛ این رقم بسیار قابل توجه است.
به گفته کارشناسان «راندمان بخاریهای پربازده ۸۰ تا ۹۰درصد است و این بخاریها ۵۰درصد کمتر از بخاریهای معمولی، گاز مصرف میکنند.»اگر این موضوع را درنظر بگیریم که ۷۰درصد انرژی در ساختمانها برای گرمایش به مصرف میرسد و ۸۰درصد گرمایش هم به کمک بخاری تامین میشود، روزانه حدود ۴۰۰میلیون مترمکعب از مقدار ۷۰۰میلیون مترمکعب گاز بخش خانگی در بخاریهای کمبازده مصرف میشود و از آنجاکه بخاریهای «هرمتیک هوشمند» موجب کاهش ۵۰درصدی مصرف میشود، روزانه ۲۰۰میلیون مترمکعب گاز برای مصارف نیروگاهی و پتروشیمی آزاد میشود.
اگر برنامه تعویض ۴ میلیون و ۱۰۰ هزار بخاری در زمان خود به درستی اجرایی شده بود تا حالا تعویض ۳ میلیون دستگاه از این بخاری ها باید به پایان رسیده بود
آرش نجفی رئیس انجمن بهینه سازی مصرف انرژی به بازار می گوید: اگر برنامه تعویض ۴ میلیون و ۱۰۰ هزار بخاری در زمان خود به درستی اجرایی شده بود تا حالا تعویض ۳ میلیون دستگاه از این بخاری ها باید به پایان رسیده بود.
این کارشناس حوزه انرژی در ادامه سخنان خود اظهار داشت: اگر ۳ میلیون بخاری را در ۴۶۶ مترمکعب به عنوان متوسط مصرف گاز آنها در هر سال ضرب کنیم متوجه می شویم که می توانستیم یک میلیارد ۳۹۸ میلیون مترمکعب در مصرف گاز در زمستان امسال صرفه جویی کنیم. اگر گاز صرفه جویی شده را در قیمت ۱۷ سنت شرکت گاز ضرب کنیم می توان ارزش دلاری این صرفه جویی را چیزی حدود ۲۳۷ میلیون و ۶۶۰ هزار دلار دانست.
شاید برای شما هم این سوال پیش آمده که اگر طرح تعویض بخاری های فرسوده اجرایی شده بود امروز با این حجم قطعی گاز در صنایع مختلف به خصوص پتروشیمی ها مواجه نبودیم؟
او ادامه داد: اگر ۳ میلیون بخاری در ۴۶۶ مترمکعب کرده و آن بر ۹۰ (تعداد روزهای یک فصل زمستان) بکنیم به عدد بزرگتر از ۱۵ میلیون مترمکعب می رسیم. به عبارت دیگر با این اجرای این طرح بخش اعظمی از کسری گاز صنایع پتروشیمی در کشور ما تامین می شد و از عدم النفع ناشی از کاهش تولید و صادرات پتروشیمی ها در کشورمان کاسته می شد.
لازم به یادآوری است که بنابر اظهارات فعالین صنعت پتروشیمی عدم النفع ناشی از کمبود خوراک در سال گذشته حدود ۲ میلیارد دلار بوده است.
اجرای طرح بهینه سازی مصرف انرژی ۱.۲ میلیارد دلار خرج داشت. یعنی همین سال اول از محل فروش و صادرات محصولات پتروشیمی هزینه اجرای این طرح به کشور باز گشت داده می شد
رئیس انجمن بهینه سازی مصرف انرژی گفت: اجرای این طرح ۱.۲ میلیارد دلار خرج داشت. یعنی همین سال اول از محل فروش و صادرات محصولات پتروشیمی هزینه اجرای این طرح به کشور باز گشت داده می شد.
گفتنی است ایران جزو معدود کشورهایی است که بیش از ۷۲ تا ۷۳ درصد سبد انرژی آن توسط گاز طبیعی تأمین میشود همین مساله خود نه تنها تامین نیاز گازی کشور را سخت کرده بلکه خود تهدیدی برای امنیت انرژی کشور محسوب می شود.
