بازار؛ گروه صنعت: صنعت فولاد در ۹ ماهه امسال یکی از پرنوسانترین دورههای خود را پشت سر گذاشته است. ترکیبی از فشار هزینه انرژی، محدودیتهای صادراتی، نوسان نرخ ارز، افت تقاضای داخلی و رقابت شدید در بازارهای منطقهای باعث شده شکاف عملکردی میان شرکتها بهطور قابل توجهی افزایش یابد. برخی شرکتها توانستهاند با مدیریت هزینه، بهبود فروش و افزایش بهرهوری، سودآوری خود را تثبیت یا حتی جهش دهند؛ اما گروهی دیگر با افتهای سنگین، زیاندهی و نوسان شدید فصلی، ضعف ساختاری خود را آشکار کردهاند. بررسی دقیق عملکرد شرکتها نشان میدهد صنعت فولاد در حال بازآرایی است و تنها شرکتهایی که توانایی مدیریت ریسک و کنترل هزینه دارند، در مسیر رشد باقی ماندهاند.
شکاف عمیق میان رهبران و عقبماندگان
فولاد مبارکه با سود ۴۴ هزار میلیارد تومان همچنان بزرگترین بازیگر صنعت است، اما افت سیوشش درصدی سود نسبت به سال گذشته نشان میدهد فشار هزینهای و محدودیتهای فروش اثر قابل توجهی بر عملکرد شرکت گذاشته است. هرچند بازدهی سهام نزدیک به صد درصد بوده، اما روند سودآوری شرکت هشداردهنده است و نیاز به بازنگری در استراتژی فروش و مدیریت هزینه دارد.
در مقابل، فولاد هرمزگان با رشد خیرهکننده صدوهفت درصدی سود، یکی از بهترین عملکردهای صنعت را ثبت کرده است. جهش سودآوری این شرکت نشان میدهد مدیریت تولید و فروش در مسیر صحیح قرار گرفته و هرمز توانسته از فرصتهای صادراتی بهخوبی استفاده کند.
فخوز و ارفع هر دو با افت سود مواجه شدهاند. فخوز با وجود جهش پاییز، در مجموع شانزده درصد افت داشته و ارفع نیز سه درصد کاهش سود را تجربه کرده است. این دو شرکت درگیر نوسان شدید فصلی و ضعف در پایداری سودآوری هستند.
کاوه جنوب کیش با رشد بیستودو درصدی سود عملکردی قابل قبول داشته، اما افت فصلی نشان میدهد شرکت هنوز به ثبات کامل نرسیده است.
عملکردهای دوگانه فولادهای متوسط
در میان شرکتهای متوسط، فولاژ با رشد چهار درصدی سود و جهش پاییز عملکردی قابل قبول داشته، اما بازدهی بسیار پایین سهام نشان میدهد بازار نسبت به پایداری سودآوری آن تردید دارد.
فوکا با افت پانزده درصدی سود و نوسان شدید فصلی، یکی از ضعیفترین عملکردها را در این گروه دارد.
در مقابل، کویر و فجر با رشدهای پنجاهوشش و پنجاهوپنج درصدی سود، عملکردی باثبات و رو به رشد داشتهاند. این دو شرکت توانستهاند از نوسانات بازار، عبور و جایگاه خود را تقویت کنند.
فغدیر اما با افت سیوپنج درصدی سود، یکی از ناامیدکنندهترین عملکردها را در میان فولادهای متوسط ثبت کرده است.
نوسان شدید و شکاف عملکردی
در این گروه، فسازان با رشد نودونه درصدی سود یکی از بهترین عملکردهای صنعت را داشته است. جهش پاییز و بازدهی بالای سهام نشان میدهد شرکت در مسیر رشد قرار دارد.
فنورد نیز با رشد بیستوپنج درصدی سود و جهش پاییز عملکردی مثبت داشته است.
اما در سوی دیگر، فسپا با افت سیوهفت درصدی سود و فلوله با افت سیزده درصدی، در مسیر نزولی قرار گرفتهاند.
فپنتا با افت نودوشش درصدی سود و فروس با ورود به زیان، دو مورد از ضعیفترین عملکردهای کل صنعت را ثبت کردهاند. این شرکتها در وضعیت هشدار جدی قرار دارند و نیازمند اصلاحات اساسی در ساختار عملیاتی و مالی هستند.
شرکتهای کوچکتر و پرریسک
فرود و فروسیل با رشدهای هشتادویک و هشتادوشش درصدی سود عملکردی مثبت داشتهاند، اما مقیاس کوچک سودآوری همچنان محدودیت اصلی آنهاست.
در مقابل، فولای، فافزا و فماک با افت سود مواجه شدهاند و روند سودآوری آنها ناپایدار است.
فنفت با زیان ۳۶ میلیارد تومان و تشدید روند زیاندهی، یکی از پرریسکترین نمادهای گروه است.
فولادهای پرریسک و زیانده
فخاس با افت پنجاهوپنج درصدی سود یکی از ضعیفترین عملکردهای فولادهای بزرگ را دارد. نوسان شدید فصلی و کاهش سودآوری نشان میدهد شرکت با مشکلات جدی در فروش و مدیریت هزینه مواجه است.
فروژ با زیان ۲۲۲ میلیارد تومان و تشدید زیان نسبت به سال گذشته، در وضعیت بحرانی قرار دارد.
ذوبآهن اما پس از سالها زیاندهی، با سود ۴ هزار و ۴۵۸ میلیارد تومان و رشد صدوشصت درصدی، یکی از بهترین بازگشتهای صنعت را ثبت کرده است. هرچند نوسان فصلی شدید است، اما خروج از زیان نقطه عطف مهمی برای شرکت محسوب میشود.
براساس این گزارش بازار فولاد و فلزات در سال جاری تحت تأثیر نوسانات جهانی، تغییرات نرخ ارز، محدودیتهای صادراتی و فشار هزینهای قرار داشته است. این شرایط باعث شده عملکرد شرکتها بهشدت از یکدیگر فاصله بگیرد. برخی شرکتها مانند فملی، کاما، هرمز و کمنگنز توانستهاند از فرصتهای بازار بهره ببرند و سودآوری خود را تقویت کنند؛ اما در مقابل، شرکتهایی مانند فپنتا، فروس، فخاس و کرومیت با افتهای شدید و زیانهای قابل توجه، زنگ خطر پایداری مالی خود را به صدا درآوردهاند. این گزارش تلاش میکند تصویری دقیق از وضعیت صنعت ارائه دهد و شرکتهای برتر و ضعیف را با رویکردی تحلیلی معرفی کند.
صنعت فولاد ایران در سال جاری با وجود تمام محدودیتها، همچنان یکی از بزرگترین تولیدکنندگان منطقه است؛ اما نکته مهم این است که رشد تولید در همه شرکتها یکسان نبوده و همین عدمتناسب، بخش مهمی از تفاوتهای سودآوری را توضیح میدهد. بررسی روند تولید نشان میدهد که شرکتها در سه دسته اصلی قرار میگیرند:
۱) شرکتهایی که تولید را افزایش دادهاند و سودآوری آنها نیز رشد کرده
۲) شرکتهایی که تولید ثابت داشتهاند اما سودآوری آنها نوسان داشته مورد توجه قرار گرفتهاند.
۳) شرکتهایی که تولید کاهش یافته و سودآوری آنها نیز افت کرده یا وارد زیان شدهاند. وقتی عملکرد ۹ ماهه شرکتهای فولادی را کنار هم قرار میدهیم، یک نکته کلیدی آشکار میشود؛ تناسب میان مقیاس تولید و بازدهی مالی در صنعت فولاد کاملاً یکدست نیست. برخی شرکتها با وجود ظرفیتهای عظیم تولید، بازدهی ضعیفتری نسبت به شرکتهای کوچکتر دارند و برعکس، بعضی شرکتهای کوچک با مدیریت چابک و کنترل هزینه، بازدهی بالاتری نسبت به غولهای صنعت ثبت کردهاند.
